Het is bijna een reflex geworden. Het jaar loopt goed af, er komt winst aan, en ergens knaagt de gedachte: "ik ga toch niet al dat geld aan de belastingen geven?" Dus wordt er nog snel iets gekocht. Een nieuwe wagen, wat extra materiaal, een investering die eigenlijk nog even kon wachten. Het voelt slim. Het voelt zelfs een beetje als winnen.
Maar wat als net die reflex je geld kost?
Een dure denkfout, met een naam
Onderzoekers van de Universiteit Hasselt bevroegen bijna duizend Vlaamse ondernemers en stootten op een patroon dat ze "fiscale tunnelvisie" doopten. Het klinkt technisch, maar het is heel herkenbaar: de neiging om beslissingen te bekijken door één bril, die van de belastingbesparing, en daardoor het grotere plaatje uit het oog te verliezen.
Een van de onderzoekers verwoordde het scherp: sommige ondernemers worden armer door belastingen te besparen. Laat dat even bezinken. Niet rijker. Armer.
Hoe groot is het probleem?
Groter dan je zou denken. Eén op de vijf ondernemers blijkt sterk gevoelig voor die tunnelvisie. Nog eens driekwart zit in de gevarenzone ertussenin. Amper drie op de honderd zijn er echt immuun voor.
En hier wordt het interessant: het maakt nauwelijks uit hoeveel je van fiscaliteit afweet. De valkuil hangt niet samen met je opleiding, je achtergrond of hoe goed je jezelf inschat. Sterker nog, ruim acht op de tien ondernemers vinden hun eigen fiscale kennis behoorlijk, een derde vindt ze zelfs uitstekend. En toch trappen ze er even hard in. De illusie van kennis is hier gevaarlijker dan de onwetendheid zelf.
Waar het misloopt
De denkfout zit in een klein maar cruciaal detail: een aftrekbare kost blijft een kost. Een aftrek betekent niet dat de uitgave gratis is, ze compenseert maar een stukje ervan. En bij een investering die je moet afschrijven, sijpelt dat voordeel bovendien traag binnen, verspreid over jaren.
Neem het klassieke voorbeeld: "vervang je bedrijfswagen elke vijf jaar, dan kan je opnieuw afschrijven." Klinkt logisch. Maar je vervangt wel een wagen die perfect reed, geeft er duizenden euro's aan uit, en houdt via de aftrek maar een fractie daarvan terug. Je hebt belasting bespaard, ja. Maar je bent geld kwijt dat je anders gewoon had gehouden.
Veranderende fiscale regels gooien nog olie op het vuur. Elke keer als een voordeel dreigt te verdwijnen, ontstaat het geavoel dat je nu moet handelen. En haastige beslissingen zijn zelden de beste.
Belasting besparen is niet hetzelfde als geld verdienen
Dat is de kern. Belastingen laag houden is een middel, geen doel. Het doel is dat er onderaan de streep, in je zaak én privé, meer overblijft. Wie elke beslissing door de fiscale bril bekijkt, verliest net dat uit het oog.
En eerlijk: dat overkomt de beste ondernemers. Het is geen kwestie van dom of slim. Het is een kwestie van er iemand naast te hebben die de andere bril opzet, die de vraag stelt die jij op dat moment niet stelt. Dat is precies wat coaching doet: niet je belasting minimaliseren, maar je helpen je geld goed te gebruiken.
Bron: onderzoek van het Research Center for Entrepreneurship and Family Firms (RCEF) van UHasselt bij 970 Vlaamse ondernemers, april-mei 2026, o.l.v. prof. dr. Maarten Corten, met doctoraatsonderzoeker Wim Daems. Dit artikel is algemene informatie en geen persoonlijk advies.